Trang chủ

Kinh nghiệm của giáo viên

Công tác giúp đỡ học sinh yếu kém
Ngày đăng 19/12/2018 | 06:42 | Lượt xem: 159

        Vấn đề học sinh yếu kém, không chỉ là nỗi lo của các thầy cô giáo, của ngành giáo dục, mà đó là sự băn khoăn, bức xúc của toàn xã hội. Nguyên nhân dẫn đến hẳn có nhiều nhưng chủ yếu là do các học sinh đó chưa có điều kiện tốt để học tập và một phần cũng đòi hỏi học sinh phải có trí thông 

minh hay sự tập trung cao. Mỗi người giáo viên có trách nhiệm cần phải làm cho học sinh của mình tiếp thu được những kiến thức và kĩ năng tối thiểu mà chương trình và chuẩn kiến thức kĩ năng quy định. 
            Mỗi học sinh là một cá thể riêng biệt, các em khác nhau về ngoại hình, tính cách và cả khả năng nhận thức trong học tập. Có học sinh tiếp thu bài học nhanh, nhưng cũng có những em tiếp thu bài rất chậm, thậm chí là không hiểu gì thông qua các hoạt động trên lớp. Đó chính là vấn đề mà trường Tiểu học Nguyễn Thượng Hiền quan tâm và nó luôn thôi thúc các giáo viên trong suốt quá trình dạy. 
            Được tiếp xúc hàng ngày với các em, đó là điều kiện tốt nhất giúp giáo viên tìm hiểu rõ về đặc điểm tâm lí của lứa tuổi và đề ra các biện pháp giáo dục thích hợp để rèn cho những em học sinh yếu có thể nắm được bài học và hoà nhập vào hoạt động học trên lớp cùng các bạn. Bên cạnh đó, trong quá trình công tác tại trường Tiểu học Nguyễn Thượng Hiền mỗi giáo viên luôn được sự hướng tận tình của BGH nhà trường, sự hỗ trợ nhiệt tình của tập thể hội đồng sư phạm trong trường. Đặc biệt là những giáo viên nào gặp khó khăn
trong quá trình công tác cũng  luôn nhận được sự chia sẻ và quan tâm của tập thể giáo viên, và ban giám hiệu nhà trường. Bên cạnh sự chia sẻ và hỗ trợ về mặt tinh thần, các giáo viên luôn được học hỏi và chia sẻ nhiều kinh nghiệm mà tập thể giáo viên trong tổ 4+5 nói riêng và các tổ khác nói chung triển khai thực hiện. Mỗi sáng kiến kinh nghiệm mà tập thể đưa ra đều bổ ích để từng gíao viên rút ra kinh nghiệm một cách tích cực. 

            Muốn học sinh học tập có tiến bộ trước hết  giáo viên phải biết cách tổ chức để học sinh ham thích học tập. Muốn học sinh ham thích học thì phải tổ chức được tiết học tích cực cho học sinh. Ham thích học và học tích cực là hai yếu tố tác động qua lại với nhau giúp cho học sinh học tập có kết quả tốt, phát huy được khả năng học tập cao nhất. Trong giảng dạy, nên cố gắng làm sao trong giờ học, cho học sinh yếu kém hoạt động càng nhiều càng tốt. Làm sao cho nhiều em được lên bảng, được nói, được làm bài, được thực hành được thể hiện mình. Trong tiết dạy giáo viên nói nhiều thì kiến thức các em tiếp thu được sẽ chẳng bao nhiêu. Nhưng khi cho các em lên bảng tự làm, tự thực hành thì các em mới khắc sâu kiến thức qua đó cũng kích thích sự ham học ở học sinh. Kiến thức nào học sinh yếu có thể làm được thì giáo viên hướng dẫn cho học sinh làm, không nên để học sinh khá giỏi làm hết. Giáo viên tổ chức trong một tiết học để tất cả các em trong một giờ học đều tham gia tích cực đặc biệt những em học yếu, nhút nhát giáo viên cần cho các em đó tham gia vào một hoạt động tập thể, rồi dần dần cho các em thể hiện một mình. Hay cho một số em nào mạnh dạn, tự tin lên trước rồi sao đó mới cho 
các em rụt rè, nhút nhát như lên sau. Có như vậy các em yếu lên sau mới bình 
tĩnh được. Để học sinh yếu kém học tập có kết quả giáo viên cần cho học sinh thấy các em luôn được thầy cô tin tưởng, thương yêu, được làm việc có ích cho trường, lớp thầy cô bằng cách giao việc cho các em làm. Giáo viên thường xuyên tìm những việc nhỏ, thích hợp hàng ngày ở lớp để giao các em làm. Đặc biệt những học sinh yếu lại có tính nhút nhát, rụt rè để các em mạnh dạn, gần gũi thầy cô hơn. Và các em này sẽ rất vui, rất tự hào và cảm thấy mình đã làm việc có ích và từ đó học tập được tốt hơn. 
        Trong giảng dạy ở lớp cũng vậy giáo viên cũng phải biết giao cho các em học yếu bài tập ở lớp cũng như về nhà, lưu ý là ở mức độ vừa phải tránh ngay lúc đầu đưa ra một lượng kiến thức quá lớn khiến các em thấy việc học quá nặng nề. Do đó giao bài về nhà cho các em thì lần đầu bài tập nên ít và dễ sau đó nâng dần số lượng và độ khó lên. Khi giao việc giáo viên phải biết được việc đó các em làm được không quá sức, và phải kiểm tra thường xuyên việc thực hiện ở các em. Tránh các trường hợp học sinh nhờ bố mẹ hay bạn bè làm giúp, phải khen ngợi khi em hoàn thành công việc...Tránh không kiểm tra công việc đã giao... Để giúp đỡ học sinh yếu kém học tập tốt hơn thì giáo viên cần phải dạy học theo nhóm đối tượng. Theo đó, giáo viên sẽ phải phân loại lớp học thành các nhóm học sinh yếu, trung bình, khá, giỏi, để có phương pháp hướng dẫn, giao bài tập và kiểm tra phù hợp. Giáo án không soạn chung cho cả lớp mà phải soạn theo hướng phân hóa đối tượng học sinh. Thông thường trong tiết dạy giáo viên cho học sinh hoạt động nhóm cố định 
từ 6 - 8 em mà không theo đối tượng. Thì khi hoạt động chỉ có 1 - 2 em giỏi là tích cực làm hết công việc, còn các em khác thì thụ động, không tham gia. Nên không thể nắm được bài dẫn đến không hiểu bài được. Lâu dần các em này trở nên thụ động, mất sự tự tin vào bản thân dẫn đến chán học. Bởi vậy yêu cầu giáo trong tiết dạy phải chia nhóm theo từng đối tượng, có từng dạng câu hỏi phù hợp cho từng nhóm đối tượng và quan tâm nhiều hơn các em yếu kém. Nên để các em yếu kém có cơ hội thảo luận, được phát biểu, được thể hiện ý kiến mình, trước bạn bè và trước lớp. Và khi phân nhóm theo đối tượng với yêu cầu phù hợp thì các em thường ngày học yếu không dám thảo luận nay sẽ tự làm bài, tự thực hành các kĩ năng, từ đó giúp các em hoạt động tích cực hơn, ham học hơn. Trong các tiết phụ đạo buổi chiều giáo viên phải dạy theo từng nhóm đối tượng. Vì không làm như thế thì các em yếu sẽ không nắm được kiến thức bài và giáo viên cần tập trung nhiều thời gian cho việc rèn học sinh yếu hơn. Trong tiết dạy giáo viên nên quan tâm đến các em yếu hay nhút nhát, không dám xung phong lên bảng. Giáo viên phải tìm được câu hỏi dễ để gọi các em trả lời và sau đó cho cả lớp tuyên dương để động viên các em. Phải biết đặt câu hỏi theo từng đối tượng, đối với học sinh yếu tránh tình trạng câu hỏi quá khó, các em khó xác định đúng, sai, suy luận nhiều. Làm cho các em ngập ngừng không mạnh dạn phát biểu. Trong một giờ học giáo viên nên đổi một số câu hỏi trong sách thành những câu hỏi dạng trắc nghiệm, hay câu hỏi có gợi ý để các em yếu kém dễ dàng trả lời. 
Ngoài ra đối với học sinh yếu giáo viên nên đưa ra những câu hỏi dạng 
tái hiện lại kiến thức. Đó là những câu hỏi gồm những kiến thức đã học rồi học sinh chỉ nhớ lại và trả lời. Hoặc để giúp học sinh yếu tích cực trong học tập thì giáo viên nên hỏi những câu hỏi mà phần trả lời có sẵn trên sách giáo khoa. VD: như tìm từ, tìm câu văn…trong môn tập đọc. Trong môn toán thì : Bài toán cho biết gì? Hỏi gi?... 
       Hiện nay trong một lớp, học sinh có rất nhiều trình độ khác nhau. Ví dụ: học sinh lớp 4 học yếu toán (chỉ có khả năng làm toán ở lớp 2 hoặc lớp 3). Hoặc yếu Tiếng Việt (mức độ đọc, hay viết văn ở mức lớp 2, 3). Đối với những em này chúng ta không thể cho các em học lại lớp dưới. Nhưng nếu dạy theo chương trình lớp 4 thì các em không hiểu bài, không làm được bài sinh ra chán học. Do đó giáo viên khi dạy học ngoài chương trình chung của khối cần phải dạy kiến thức lớp dưới cho từng em để các em hiểu bài dù đó là bài ở lớp dưới. Học sinh học yếu chủ yếu là do các em hụt hẫng kiến thức dẫn đến không hiểu bài. Trong những em yếu môn toán thì sự mất kiến thức cũng không giống nhau, em yếu dạng toán đố, em yếu dạng toán hình… và mức độ yếu cũng khác nhau… Vì vậy khi đã xác định được trình độ ở các em rồi thì giáo viên nên có kế hoạch dạy theo trình độ từng em. Để việc dạy theo trình độ từng em không ảnh hưởng chung cả lớp thì giáo viên nên tiến hành vào tiết ôn luyện hoặc tiết phụ đạo. Hoặc khi giao bài về nhà cho các em. Còn các tiết dạy học chính khóa thì giáo viên nên đến giúp đỡ từng em… Trong học tập có rất nhiều môn học khô khan, nặng về kiến thức như Toán, Tập làm văn, Chính tả vv…Đối với học sinh thường không có hứng thú học những môn này. Như vậy để tạo được sự hứng thú, ham thích việc học ở học sinh yếu giáo viên cần tăng cường các trò chơi, hình thức học tập sinh động trong tiết học. Khi tổ chức một trò chơi thì học sinh yếu sẽ tham gia hết mình và qua trò chơi giáo viên giúp học sinh nắm được kiến thức, hiểu được bài hơn. Ngoài các trò chơi giáo viên cần tổ chức các hình thức học tập sinh động khác để giúp học sinh yếu có hứng thú trong học tập như đóng kịch, phỏng vấn… Trong các tiết ôn tập, tiết phụ đạo thì giáo viên phải tổ chức giờ học sinh động, vui tươi như vậy mới mang được hiệu quả cao. Nhiều hình thức học tập sinh động khi tổ chức không nên cầu kì quá dẫn đến mất thời gian, tốn kém… giáo viên nên chọn các hình thức học tập đơn giản nhưng mang hiệu quả cao… Trong thời gian chuyển tiết giữa các môn học giáo viên cần phải dành từ 5-7 phút cho học sinh vui chơi (chơi trò chơi, múa hát, kể chuyện, đóng kịch, thi đố…). Để tạo cho học sinh những giây phút thư giãn giữa các tiết học, tạo cho các em sự hưng phấn, thoải mái trở lại sau giờ học căng thẳng…Để tổ chức trò 
chơi và các hình thức học tập sinh động khác giáo viên lưu ý phải để cho học 
sinh yếu kém tham gia, giáo viên phải chủ động được trong hình thức học tập đó học sinh yếu có thể tham gia ở phần nào. Phối hợp với tổng phụ trách tuyên dương các em yếu kém có tiến bộ qua buổi chào cờ…Hoặc giáo viên có thể tổ chức cho lớp mình hoạt động độc lập. Một khi có hình thức thi đua trong các hoạt động sẽ luôn kích thích các em cố gắng và làm những việc hàng ngày các em không làm được… Ngoài ra giáo viên phối hợp với phụ huynh trong việc tạo sự ham thích cho học sinh khi đến trường.  Giáo viên cần trao đổi, hướng dẫn phụ huynh nên tạo điều kiện tốt để cho để con 
em mình đến trường (bảo đảm thời gian đến trường, sắm dụng cụ học tập, giúp con học ở nhà, cùng vui chơi học tập với con em mình, nhắc nhở con cái giờ học…), khi giáo dục con em nên nhẹ nhàng, cần cho các em hiểu việc đó đúng sai thay vì la mắng trừng phạt. Giáo viên và phụ huynh học sinh cần giúp trẻ vượt qua khó khăn để lấy lại kiến thức đã mất, động viên con khi bị điểm kém thì cũng không nên quá chán nản, mà nên tìm ra nguyên nhân để lần sau cố gắng làm bài tốt hơn. Giáo viên thường xuyên thông tin cho phụ             học sinh học ở nhà.

              Qua việc thực hiện các biện pháp trên để giúp đỡ học sinh yếu kém. Kết quả cho thấy học sinh yếu kém các lớp đã ham học hơn, học tập có tiến bộ, năng động trong học tập cũng như sinh hoạt vui chơi…